Connect with us

ELIMU

Mtwara: Viongozi wa vijiji watengwa katika usimamizi wa elimu

Published

on

VIONGOZI wa ngazi za mitaa na vijiji mkoani Mtwara wamedai kutengwa na kutoshirikishwa katika masuala mbalimbali ya elimu, hali inayodaiwa kusababisha ongezeko la utoro na kuporomoka kwa elimu.

Wakizungumza na FikraPevu hivi karibuni, viongozi hao wamesema mara nyingi wamekuwa wakitafutwa hasa pale kunapokuwa na matukio hasi katika jamii, lakini siyo kushirikishwa kabla ya kutokea kwa jambo husika.

Ally Ndumbe ni Ofisa Mtendaji wa Kijiji cha Mbambakofi ambaye anasema anashangazwa na viongozi wa ngazi za juu kuwadharau na kutowashirikisha katika kusimamia elimu ilhali wao ndio wenye watu wanaowaongoza.

Baadhi ya watoto wa darasa la awali na la kwanza mkoani Mtwara wakisomea nje kutokana na uhaba wa vyumba vya madarasa.

Anasema, walimu na viongozi wengine wamekuwa wakikimbilia kuripoti matatizo ya shule na wanafunzi katika ngazi ya wilaya wakati ufumbuzi wake ungeweza kupatikana ndani ya kijiji.

“Mara nyingi nimekuwa nikisikia kwenye vyombo vya habari kuwa matokeo ni mbaya na sababu ikidaiwa ni utoro kwa wanafunzi, lakini watunga sera wametusahau sisi viongozi wa vijiji na mitaa katika kupanga mikakati ya kuboresha elimu, kukiwa na shida ndipo utaona mtendaji wa kijiji au mwenyekiti anatafutwa,” Lidumbe ameiambia FikraPevu na kuongeza:

“Kwa mfano, tatizo la utoro tungeweza kulimaliza kwa kuitisha mkutano wa kijiji na kuongea na wananchi wote kwa ujumla na kukubaliana mikakati ya pamoja kudhibiti hali hiyo… ajabu baada ya matokeo mabaya ndio nasikia sababu ni utoro.”

Naye Hamis Dadi, Mwenyekiti wa Kijiji hicho, ameiambia FikraPevu kuwa viongozi wa baadhi ya shule katika maeneo yao wamekuwa wakiwatafuta hasa panapotokea ugomvi wazazi na walimu.

“Kofia ya mwenyekiti wa kijiji katika elimu haitambuliki, lakini ukitokea ugomvi wa mwalimu na mzazi ndipo mwenyekiti natafutwa, hakuna uhusiano wa karibu kati ya viongozi wa kijiji na shule.

“Hata watunga sera hawachanganyi walimu na viongozi wa vijiji lakini cha kushangaza wanapotaka kuongea na jamii ndipo mwenyekiti unaambiwa itisha mkutano, tena unaishia kuwa mtu wa kufungua mikutano na kufunga basi,” anasema Dadi.

Anaongeza: “Baadhi ya shule zetu zina mikorosho wanapovuna korosho hawakushirikishi chochote, lakini ikitokea labda zikaibiwa umuhimu wako ndipo unaonekana.”

Dadi anasema kwamba, wakati mwingine wenye mamlaka wanapotoa semina wanawachukua tu wajumbe wa bodi za shule ambao hawana nguvu ya kuwaita wananchi na kuwashirikisha walichozungumza katika semina.

Uwazi

Baadhi ya wanafunzi wa Shule ya Sekondari Mtiniko katika Halmamshauri ya Nanyamba mkoani Mtwara.

Amina Ally, mkazi Kijiji cha Mbambakofi iliko Shule ya Sekondari Mtiniko ambayo ni miongoni mwa shule zilizofanya vibaya, anasema hakuwahi kupokea taarifa zozote zinazohusiana na matokeo zaidi ya kusikia kupitia vyombo vya habari.

Ameiambia FikraPevu kwamba, mara nyingi wanakijiji wanapoitwa katika mikutano hujadiliana mambo mbalimbali, lakini siyo elimu.

“Kuna nini kimejificha? Kwanini hatushirikishwi? Hata hayo matokeo mabaya yanayozungumziwa niliyasikia kupitia redioni, lakini uongozi wa shule ulikuwa na nafasi ya kuongea na serikali ya kijiji ukaitwa mkutano wa pamoja tukajadiliana kwa pamoja,” anasema Ally.

Makamu Mkuu wa Shule ya Sekondari Mtiniko, Mwalimu Lwitiko Mwakabende, ameeleza kwamba wamekuwa wakishirikiana vyema na jamii katika suala la elimu, hali inayowafanya hata wanakijiji kushiriki katika ujenzi wa nyumba za walimu.

“Uhusiano wetu na jamii uko tu vizuri kama hivi katika ujenzi wa nyumba za walimu walijitolea nguvukazi mpaka tukafanikiwa kuijenga nyumba pamoja na kisima kwa sababu mazingira ya shule kuna tatizo la uhaba wa maji,” anaeleza Mwakabende.

Makamu Mkuu huyo wa shule ameiambia FikraPevu kuwa, wao wamekuwa wakijitahidi kutekeleza wajibu wao kama inavyotakiwa, lakini kuna wakati baadhi ya wazazi wamekuwa wakiwapa walimu jukumu la kurudisha nidhamu kwa watoto wao hasa wanapowashindwa katika jamii.

“Mwalimu pekee hawezi kumlea mwanafunzi, lakini wakati mwingine wazazi wanakuja kututupia mizigo ya watoto kwamba wanakataa shule hivyo anaomba msaada, inafikia mahali tunashindwa kwa sababu sisi wajibu kuwasimamia wanafunzi wakiwa shuleni,” anasema.

Kuhusu suala hilo, Mwenyekeiti wa Kijiji, Hamisi Dadi, anasema ni vyema walimu wakajipanga katika masuala ya elimu na wao kama jamii wasimamie mienendo ya wanafunzi pindi wanapokuwa uraiani ili kuboresha elimu.

“Kama kila mmoja akitambua wajibu wake, basi elimu itakuwa nzuri, walimu wajipange katika masuala ya elimu na sisi jamii tuelimishe watoto nini umuhimu wa elimu, naamini kama tukishirikiana tutanyanyua elimu,” alisema.

Akasisitiza kwamba, madaraka wanapopanga mambo ya elimu wasiwatenge viongozi ambao ndio wenye nguvu kwa jamii.

 

Uongozi Mtwara wajipanga

Kufuatia kufanya vibaya katika matokeo ya kidato cha pili mwaka 2016 na mtihani wa darasa la saba mwaka 2016, uongozi wa Mkoa wa Mtwara umeweka mikakati mbalimbali ya kuhakikisha wanaboresha elimu.

FikraPevu inafahamu kwamba, katika matokeo ya mtihani wa kidato cha pili, shule tisa kati ya kumi zilizofanya vibaya kitaifa zilitoka mkoani Mtwara hali iliyozua gumzo ndani na nje ya mkoa.

Mkuu wa Mkoa wa Mtwara, Halima Dendego, aliagiza kurudishwa nyumbani wanafunzi wasiojua kusoma na kuandika hasa baada ya kuanza kupokea wanafunzi wanaorudishwa kutoka shule za vipaji maalum kwa kutojua kusoma na kuandika.

Dendego ameiambia FikraPevu kuwa, mbali na changamoto zilizopo waliwekeana malengo ya kuhakikisha ufaulu katika mkoa lazima uanzie asilimia 80 kwenda juu, lakini hakuna halmashauri hata moja iliyoweza kufikia au kuvuka lengo.

“Inauma, watoto wetu wanapokelewa katika shule za sekondari wanarudishwa hawajui kusoma, hata hapa kwenye shule zetu za Kata kuna watoto wanapokelewa hata kusoma na kuandika hawajui, tunamtengenezea nani hili bomu?

“Pengine tutalaumiwa tumeshuka sana, lakini tuliamua kujitathmini, huu ufaulu wa halali kwa sasa, wacha jamii ikunyooshee vidole leo lakini kesho ukitoka unatoka kwa uhakika,” anasema Dendego.

 

Kuwavua madaraka walimu

FikraPevu imeelezwa kwamba, matokeo hayo mabaya yalisababisha baadhi ya walimu wakuu wa shule za msingi zipatazo 63 kuvuliwa madaraka pamoja na maofisa elimu kuondolewa katika nafasi zao.

“Tusipowapa watoto elimu hakuna kingine tunachoweza kuwapa, kama hatutasimamia watoto wasome na waendelee na elimu ya sekondari hatutawasaidia, namwagiza Katibu Tawala kuna makundi ambayo lazima tufanye uamuzi mgumu.

“Haiwezekani miaka mitatu mfululizo shule inakuwa ya kwanza kimkoa, lakini leo baada ya kuweka vizuri masuala ya usimamizi inakuwa ya 160. Haiwezekani. Kimetokea nini pale? Lazima Katibu Tawala wakuu wote wale wa shule wavuliwe madaraka, mtoto anapelekwa vipaji maalum hata kuandika jina lake hawezi,” anasema Dendego.

Chakula shuleni

Katika kukabiliana na matokeo mabaya ya mitihani, Halmashauri ya Wilaya ya Tandahimba, ambayo ni moja ya halmashauri zilizofanya vibaya, imeweka mikakati mbalimbali ikiwemo utoaji wa chakula shuleni.

Akizungumza na FikraPevu, Mkurugenzi Mtendaji wa Halmashauri hiyo, Saidi Msomoka, anasema katika Bajeti ya mwaka 2016/2017 wametenga kiasi cha Shs. 480 milioni kuboresha miundombinu pamoja na kiasi cha Shs. 78 milioni kuwezesha watoto kupata uji shuleni.

“Sababu zinazofanya kufanya vibaya ni hamasa duni kwa wanafunzi pamoja na kukosa chakula shuleni, unakuta mtoto pengine nyumbani hajapata chochote akija shule nako hakuna chakula, lazima atakuwa na mahudhurio hafifu, kwahiyo katika bajeti yetu tumetenga Shs. 78 milioni kwa ajili ya uji,” anasema Msomoka.

Aidha, ameiambia FikraPevu kwamba, wametenga Shs. 10 milioni kukipa nguvu kitengo cha elimu kutokana na kupangiwa bajeti kidogo.

Mwenyekiti wa Kijiji cha Mbambakofi katika Halmashauri ya Nanyamba, Hamisi Dadi, anasema suala la chakula kwa watoto ni muhimu hivyo watawahamasisha wazazi kuchangia ingawa wengi wao walishajiwekea dhana ya elimu bure.

“Suala la chakula ni muhimu kwa sababu kuna watoto wengine wanatoka katika familia duni, unakuta hajapata hata chai, kwahiyo ni vigumu kumwelewa mwalimu pindi anapokuwa darasani,” anasema Dadi.

Matofali milioni moja kila kijiji

FikraPevu imeelezwa kwamba, Mkoa wa Mtwara unakabiliwa na uhaba wa vyumba vya madarasa zaidi ya elfu mbili pamoja na nyumba za walimu.

Katika kukabiliana na changamoto hiyo, Mkuu wa Mkoa huo, Dendego, anasema ili kila kijiji kinatakiwa kuwa na benki ya matofali yapatayo milioni moja ya kuchoma au matofali 300,000 ya saruji.

Amesema, hayo yanaweza kufanikishwa kwa ushirikiano wa pamoja baina ya wananchi na serikali za vijiji, mitaa na kata katika kuwahamaisha watu kuchangia maendeleo.

Continue Reading
Advertisement
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

ELIMU

Hamasa ya wazazi kufuatilia maendeleo ya watoto shuleni yaongezeka

Published

on

Elimu bora ina faida kubwa kwa maisha ya kila siku ya wananchi na pia huchangia ukuaji wa uchumi. Kwa kutambua hilo, Serikali nyingi katika nchi zinazoendelea na zile zenye uchumi wa kati zimeweka Elimu kuwa kipaumbele katika mipango ya maendeleo.

Tanzania ni miongoni mwa nchi hizo, na Serikali ya awamu ya tano imeipa kipaumbele sekta ya elimu kwa kuongeza bajeti ya elimu kwa trilioni 2.1 kwa sekta ya elimu katika mwaka wa fedha 2017/18 ukilinganisha na trilioni 1.7 zilizotengwa mwaka 2015/2016.

Lakini mafanikio ya elimu yanategemea wadau mbalimbali kutekeleza wajibu wao ili kufikia lengo la kuwaelimisha watoto ambapo wazazi au walezi ni miongoni mwa wadau hao. Utafiti mpya uliotolewa unaonesha mwamko wa wazazi kufuatilia maendeleo ya wanafunzi na shule umeongezeka ukilinganisha na miaka iliyotangulia.

Taasisi ya Twaweza katika utafiti wake; Elimu bora au bora elimu? Uliotolewa Mei, 2018 unaeleza kuwa Wazazi 7 kati ya 8 wenye watoto wanaosoma shule za msingi ambao ni sawa na asilimia 85 wanasema walikutana na walimu wa watoto wao angalau mara moja au mbili mwaka uliopita – na karibu idadi sawa na hiyo (86%) wanasema walitembelea shuleni kwa watoto wao angalau mara moja katika kipindi hicho hicho (haijaoneshwa kwenye jedwali).

Takwimu hizi zilikusanywa kutoka kwa wahojiwa 1,786 katika awamu ya 23 ya kundi la pili la Sauti za Wananchi, na zilikusanywa kati ya 25 Septemba na 15 Oktoba mwaka 2017 ambapo idadi ya kukutana kwa mzazi na mwalimu imeongezeka kutoka mwaka 2016 hadi 2017.

 

Lakini wazazi wengi wa watoto ambao wanasoma katika shule za msingi wanaamini njia pekee ya kuchangia maendeleo ya watoto wao ni kuwatunza na kuwalea katika maadili sahihi bila kusahau kuwafunza nidhamu watoto wao ili wawe wasikivu kwa walimu wao.

Kaya zenye watoto wanaosoma shule za msingi huwaadhibu watoto wao kama njia mojawapo ya kuusaidia uongozi wa shule (52%),” inaeleza ripoti ya utafiti huo.

Pamoja na hayo, idadi kubwa ya wazazi wanaona wana wajibu wa msingi wa kuhakikisha watoto wao wanajifunza lakini wanafikiri walimu ndio wenye jukumu kubwa la kufanikisha elimu ya watoto.

Utafti huo umeonyesha kwamba wazazi wako tayari kuchangia katika uboreshaji wa mazingira ya walimu ili wafudishe kwa ufanisi na kuwasaidia watoto wao kufanya vizuri katika mitihani.

Mkurugenzi wa Twaweza, Aidan Eyakuze akitoa maoni yake kuhusu utafiti huo, amesema wazazi wameongea kwa uwazi; wanajali zaidi ubora wa elimu kuliko gharama za kuipata elimu hiyo. Inawezekana kwamba mtazamo huu unetokana na changamoto za sasa katika sekta ya elimu kufuatia ongezeko la idadi ya watoto shuleni baada ya kufutwa kwa ada.

Ni vema viongozi wa ngazi zote wakayazingatia maoni haya ya wananchi wakati wa kuandaa na kutekeleza sera za elimu,” amesema Eyakuze.

Mbunge wa zamani wa Bunge la Afrika Mashariki, Dk Perpetua Nderakindo anasema haitakiwi kuitegemea Serikali peke yake katika kuboresha elimu hivyo ni lazima kuwe na ushirikiano wa pamoja na uwajibikaji katika kutengeneza mfumo wa elimu nchini utakaozaa matunda yanayotakiwa katika Taifa.

Dunia ya sasa inahitaji ushirikiano na naamini wazazi wanataka elimu bora kwa watoto wao hivyo ushirikiano, uwajibikaji na uwekezaji ni vya muhimu katika elimu yetu,” anasema Dk Nderakindo.

Hata hivyo, baadhi wanaeleza kuwa usimamizi mzuri wa shule nchini utasaidia kurudisha ubora wa elimu itakayowaandaa vijana kukabiliana na changamoto za ulimwengu wa sasa.

Meneja wa Utafiti na Sera wa asasi ya kiraia ya Haki Elimu, Bonaventure Godfrey amesema suluhisho ya changamoto hizo katika elimu mojawapo ni usimamizi bora wa shule nchini.

Anaeleza kuwa shule zote za msingi na sekondari zikisimamiwa vyema kwa Serikali kuwajibika ipasavyo wananchi au wazazi nao watawajibika.

Continue Reading

Afya

Vyakula hivi vitakulinda dhidi ya athari za kiafya za uchafuzi wa hewa

Published

on

Tunaishi katika ulimwengu unaokabiliwa na athari kubwa za mabadiliko ya hali ya hewa. Moja ya athari hizo ni kuongezeka kwa joto na kupungua kwa mvua katika maeneo mbalimbali. Athari hizi zinagusa moja kwa moja afya ya binadamu.

Ripoti ya mabadiliko ya hali ya hewa ya mwaka 2017 imeonesha kuwa kuongezeka kwa joto kunaathiri afya ya binadamu kwa kiasi kikubwa. Ripoti hiyo inatoka kundi la vyuo mbalimbali na mashirika tofauti ya Umoja wa Mataifa inasema watu wengi wanaathirika na joto pamoja na mlo hafifu sambamba na kusambaa kwa magonjwa.

Moja ya kisababishi cha mabadiliko ya hali ya hewa ni uchafuzi wa anga. Uchafuzi wa anga ni kuchanganyika kwa hewa asili katika anga na vitu kama vile moshi, majivu, gesi za kemikali katika hali na kiwango ambacho huathiri sifa ya hewa na kusababisha madhara kwa binadamu na viumbe vingine.

Baadhi ya vitu na vitendo huathiri vibaya anga letu. Baadhi ya vitu hivyo ni kama gesi na moshi unaotoka kwenye viwanda, moshi kutoka kwenye magari, marashi, dawa ya kuuwa wadudu shambani na kadhalika.

Lakini umewahi kujiuliza kuwa aina ya chakula unachokula kinaweza kukusaidia kukabiliana na athari za kiafya zinazotokana na uchafuzi wa hewa?

Wanasayansi katika utafiti wao uliotolewa hivi karibuni, wanaeleza ulaji wa chakula cha Mediterania ( Mediterranean diet) chenye matunda mengi, mbogamboga, nafaka isiyokobolewa, samaki, maharage jamii ya soya, mafuta ya mizeituni na mayai yanaweza kuwalinda watu dhidi ya athari za afya zinazotokana na uchafuzi wa hewa.

Wanasayansi hao kutoka Shule kuu ya Udaktari ya NYU ya Marekani, walichambua data za watu takribani 550,000 wenye wastani wa umri wa miaka 62 kwa miaka zaidi ya 17 ambapo waliwapanga watu hao kwenye makundi kulingana na ulaji wao unaoendana na chakula cha Mediterania na kulinganisha na muda waliokaa kwenye hewa iliyochafuliwa.

Walibaini kuwa watu ambao walizingatia kula vyakula vilivyotajwa hapo juu walikuwa na uwezekano mkubwa wa kuepuka magonjwa na vifo vinavyotokana na uchafuzi wa hali ya hewa. Magonjwa hayo ni yale ya mfumo wa upumuaji, moyo na kansa.

                                   Vyakula  jamii ya Mediterania

Vyakula hivyo jamii ya Mediterania vina uwezo mkubwa wa kukabiliana na vimelea vya maambukizi ya magonjwa kwa mtu ambaye atazingatia kwa usahihi kutumia katika maisha yake.

Uchafuzi wa hewa unasababisha athari mbaya za kiafya kupitia hewa ukaa na mlo wa Mediterania una virutubisho muhimu kupambana na vimelea vya magonjwa,” anasema Mwandishi Mtafiti wa utafiti huo, Chris Lim wa Chuo cha NYU.

Lim anasema vyakula vya aina nyingine vinaweza kusaidia kukabiliana na athari hiyo. “Nilipoangalia kila mchanganyiko wa chakula cha Mediterania, kina matunda, mbogamboga na mafuta yanayoweza kupambana na athari za hewa chafu,” anasema.

Utafiti kuhusu ulaji kama unaweza kuzuia athari za kiafya za uchafuzi wa hewa bado haujahakikiwa na kukubalika kisayansi. Lakini utafiti huo sio wa kwanza kutafuta uhusiano wa mlo na athari za kiafya za uchafuzi wa hali ya hewa.

Wakala wa Uhifadhi wa Mazingira wa Marekani (U.S. Environmental Protection Agency (EPA)) unatafiti kama mlo unaweza kumlinda mtu dhidi ya athari za uchafuzi wa mazingira. Pia wanatafiti ili kujiridhisha kama virutubisho hivyo vinaweza kutumika badala ya dawa za kitabibu na kwa kiasi gani mtu anatakiwa apate virutubisho hivyo kumhakikishia usalama dhidi ya uchafuzi huo.

Hata hivyo, bado watu wanashauriwa kutumia zaidi matunda na mbogamboga kwenye milo yao ya kila siku ili kupata faida mbalimbali za kiafya.

Continue Reading

ELIMU

Sababu 6 zinazothibitisha kwanini kukosolewa ni jambo zuri

Published

on

Mark Thomas anasema, kukosolewa kunaweza kuwa kitu kizuri bila kujali imetoka kwa mtu wa aina gani au anayefanya kazi gani.

Kukubali kukosolewa yaweza kuwa jambo gumu sana. Katika nafasi fulani katika ulimwengu huu unaotegemea mawazo na maoni, utakutana na mtu yeyote (anaweza kuwa mteja, hadhira au hata msomaji tuu) ambaye atataka kukwambia namna ya kufanya mambo yako kwa namna nzuri zaidi.

Yaweza kuwa vigumu kukabiliana na hali hiyo; ukizingatia kwamba hakuna mtu anayependa kuambiwa anakosea.

Sio wakati wote kukosolewa ni kubaya kwasababu wakati mwingine unaweza kutumia kukosolewa huko katika kujiboresha kitaaluma. Fahamu sababu sita zinazothibitisha kuwa kukosolewa ni jambo zuri:

Kukosolewa ni namna ya mawasiliano

Inapotokea mtu anakukosoa inamaanisha kwamba anataka kukupa mrejesho kuhusu huduma unayotoa na hii inaweza kuwa nafasi nzuri ya kujifunza kuhusu watu unaofanya nao kazi na jinsi ya kuwafanya wawe wateja wanaorizika na kazi yako.

Chukua muda kufikiria kile wanachokisema watu kabla hujajibu chochote, maana kwenye biashara au kufanya kazi na mtu ambaye yupo tayari kukosolewa na kufanyia kazi kile anachoambiwa humaanisha pande zote mbili zinaweza kufanya kazi kwa pamoja kufikia mafanikio mazuri. Uzalishaji unamaanisha kujua kile ambacho wateja wako wanataka.

 

Mrejesho hukusaidia kuboresha huduma zako

Unapodhani kwamba unachokifanya kipo sawa lakini hupati mrejesho wowote kutoka kwa watu, unakuwa na uhakika kiasi gani kama unachokifanya kina uzuri wowote? Haijalishi unajishughulisha na nini, kusikiliza na kufanyia kazi mrejesho unaoupata kutoka kwa wateja wako kutakusaidia kujua kipi ni kizuri na kipi kiboreshwe zaidi.

Tumia taarifa unazozipata kuboresha kile unachokifanya, inaweza kuwa vigumu kusikiliza kauli hizo zinazoumiza lakini itafanya unachokizalisha kiwe imara katika uzalishaji wake.

 

Hukufanya ufikirie kuhusu utendaji kazi wako

Kukosolewa kunakojenga huweza kukufanya uachane na utendaji mbovu na kuhamia kwenye mzuri. Jaribu kuwa na malengo na chukulia kile unachokizalisha kama vile sio cha kwako.

Hii inaweza kuwa ngumu hasa pale ambapo unahusika kwa kiwango kikubwa kwenye kile unachokifanya, lakini ukijaribu kufikiria zaidi unaweza kugundua namna ambavyo utaweza kuboresha namna ya utendaji kazi wako na kuzuia kushindwa kwa namna yoyote ile wakati wa kazi.

Jaribu kuangalia kama kuna taarifa yoyote ya ziada unayoihitaji? Je, kuna kitu umekisahau wakati ulipouanza huo mradi? Je, kazi inaweza kumalizika kwa muda uliopangwa awali?.

 

Kukosolewa kunakofaa kunaweza kukuletea manufaa

Fikiria pale inapotokea ukapata mteja ambaye yupo tayari kukwambia namna ya kumuhudumia vizuri; na wewe tuu ndio ukawa na taarifa hizi.

Hii hukuweka katika nafasi nzuri kwenye soko kuliko mtu mwingine yeyote na huweza kutumika siku za usoni ili kuboresha vitu na kuvipata kwa haraka. Jitahidi kutafuta taarifa hizi kutoka kwa wateja wako na kuwafanya wawe wazi kwako kuhusu kile wanachokitaka.

 

Tumia lugha nzuri, kusababisha suluhu

Lugha unayoitumia kujibu pale unapokosolewa ni ya muhimu sana. Jitahidi kuepusha ugomvi katika kujibu kwako. Badala yake badilisha kujibu kwako kuwa katika mazungumzo kuhusu namna ya kulikabili tatizo.

Hii itakufanya ubaki kwenye nafasi nzuri katika kazi yako na hautapoteza muda mwingi kuwaza kuhusu nini kifanyike ili kurekebisha mambo.

Yaweke maneno yako katika vitendo ili kuonesha kwamba unakubali kukosolewa, toa mrejesho wako kwa namna nzuri na fanikisha kukamilisha kazi yako.

 

Usichukulie kukosolewa kama shambulio binafsi

Inapotokea mtu hajaipenda kazi yako kwa mara ya kwanza usichukulie kwamba mtu huyo anakuchukia.

Hata pale unapokosolewa kwa kuonewa usiwe mwepesi kujibu kwa haraka na kwa hasira maana unaweza kuharibu uhusiano wako wa kazi na mtu huyo na inaweza kukuharibia sifa nzuri uliyonayo kwenye soko.

Kuna wakati kukosolewa kunaweza kuonekana kama shambulio binafsi, na wakati mwingine utakuwa sahihi kuwaza hivi. Tambua kwamba watu hukosea hivyo ni muhimu kukumbuka kutoruhusu maoni ya watu kukukasirisha.

Hata hivyo mtu makini anaweza kupokea kukosolewa kwa aina yoyote ile na akatoa mrejesho mzuri hata kama kukosolewa kwake kumekuwa ni shambulio binafsi kwake.

Watu wa aina hii wanaweza kutumia nafasi hiyo kwa manufaa yao, na kama itashindikana kabisa vunja mkataba wa kufanya kazi na mtu huyo kwa namna nzuri na kuacha sifa yako katika soko ikiwa bado ni nzuri.

Continue Reading

Must Read

Copyright © 2018 FikraPevu.com