Connect with us

Kilimo na Ufugaji

Kwimba wajiapiza kurejesha heshima ya pamba, waweka malengo ya miaka mitatu

Published

on

WILAYA ya Kwimba mkoani Mwanza ni kati ya maeneo yaliyovuma kwa kilimo cha zao la pamba kabla na baada ya Uhuru.

Hata hivyo, zao hilo limepoteza mvuto miongoni mwa wakulima wilayani humo kiasi cha uzalishaji kushuka hadi kufikia tani 2,150 pekee msimu wa 2015/2016.

Uchunguzi wa FikraPevu umebeini kwamba, wilaya hiyo yenye jumla ya hekta 125, 332 zinazofaa kwa kilimo cha pamba ina uwezo wa kuzalisha zaidi ya tani 100, 000 iwapo eneo lote litalimwa kwa tija.

“Kwimba tumedhamiria na kumejipanga kufufua kilimo cha zao la pamba kwa sababu ardhi tunayo, nia tunayo na nguvu kazi pia tunayo,” ni kauli ya Mkuu wa Wilaya hiyo, Mtemi Msafiri

Wilaya imeunda Kamati Maalum ya kufufua zao la pamba kuanzia ngazi ya vijiji, kata hadi wilaya ambayo pia hushirikisha wajumbe kutoka Bodi ya Pamba nchini (TCB), Wajumbe wa Kamati ya Ulinzi na Usalama, Wakuu wa Idara, Maofisa Kilimo pamoja na Wakulima.

Akizungumza na FikraPevu wakati wa mahojiano maalum ofisini kwake mjini Ngudu yaliko makoa makuu ya wilaya hiyo, Msafiri anasema kwa kuanzia, wilaya imejiwekea malengo ya kuzidisha mara kumi uzalishaji wa msimu uliopita wa tani 2,150 hadi kufikia tani 25,000 kwa msimu huu.

“Kuna kaya zaidi ya 74,000 kwa wilaya nzima. Tumejiwekea malengo ya kila kaya kulima ekari moja ya zao la pamba na hii itatuhakikishia kulima ekari 74,000 hivyo kutupa malengo ya tani 37, 000,” anasema Msafiri.

Akifafanua, anasema kutokana na kaya 74,000, wilaya hiyo imejiwekea malengo ya kupata mavuno mazuri kwenye kaya 50,000 ambazo zitatoa tani zaidi ya 25,000 ya pamba.

Kwa mujibu wa Mkuu huyo wa Wilaya, iwapo lengo hilo litafanikiwa, Halmashauri ya Wilaya ya Kwimba itajihakikishia ongezeko la Shs. 870 milioni katika mapato ya ndani kutokana na ushuru wa pamba kulinganisha na Shs. 87 milioni za msimu uliopita.

“Tayari tumegawa tani zaidi 160 za mbegu kwa wakulima ambao wameonyesha hamasa ya kurejea kwenye kilimo cha pamba,” anasema mkuu huyo wa wilaya.

Katika mkakati huo, wajumbe 32 wa Kamati ya Ulinzi na Usalama na Wakuu wa Idara 44 wa Halmashauri ya Wilaya ya Kwimba kila mmoja amelima ekari moja ya pamba na hivyo kufanya jumla ya ekari 76 katika Kijiji cha Kilyaboya inayotumika kama shamba darasa kwa wakulima wa Kata ya Ngudu.

Msafiri anasema mpango wa kufufua kilimo cha pamba wilayani humo pia unahusisha shule zote 156 za msingi kulima ekari moja ya zao hilo inayotumika kama shamba darasa kwa wakulima.

“Wanafunzi ndio wakulima wa baadaye. Hivyo ni vema kuwaandaa mapema kwa kuwapa elimu ya kilimo chenye tija kupitia shamba la shule ambalo ndilo pia hutumika kama shamba darasa kwa wananchi wa eneo husika,” anaeleza Msafiri.

 

Uzalishaji wa pamba washuka Mwanza 2008 hadi 2017

Takwimu zinaonyesha kwamba uzalishaji mkoani Mwanza umeshuka kutoka zaidi ya tani 370,000 msimu wa 2008/2009 hadi zaidi ya tani 150,000 pekee kwa msimu uliopita kama inavyonekana kwenye jedwali la uzalisha kwa kipindi hicho.

Kwa Mkurugenzi Mkuu wa TCB, Marco Mtunga, anasema miongoni mwa changamoto zinazoikabili sekta ya kilimo cha pamba ni huduma duni ya ugani, wakulima kutozingatia kanuni ya kupanda kwa nafasi, pamba kuchanganywa na mazao mengine na wadudu kutokana na ama wakulima kutopulizia dawa kwa wakati au viuadudu kukosa ubora.

 

Mapato nayo yashuka kwa kasi

Kama ilivyo kwenye uzalishaji, mapato yatokanayo na zao la pamba kwa msimu uliopita pia yameshuka kwa zaidi ya nusu kulinganisha na msimu wa mwaka 2010/2011.

Wakati msimu wa 2015/2016 Mkoa wa Mwanza uliingiza zaidi ya Shs. 12.9 bilioni (Dola za Kimarekani 5.9 milioni), msimu wa 2010/2011 zao hilo liliingizia mkoa zaidi ya Shs. 29.2 bilioni (zaidi ya Dola za Kimarekani 13.3 milioni).

Pamoja na Mwanza, mikoa mengine inayozalisha pamba ni pamoja na Geita, Simiyu, Shinyanga, Tabora, Mara, Kagera, Kigoma na Singida.

 

Huduma ya Ugani na udhibiti wa Maofisa Ugani

“Licha ya mazingira magumu kiutendaji yaliyokuwa yakiwakabili kipindi cha nyuma, baadhi ya maofisa ugani walijisahau na kugeuka kuwa wananchi wa kawaida katika maeneo yao kwa kujiingiza kwenye kilimo na biashara badala ya kuwashauri wakulima,” anabainisha Msafiri.

Ili kudhibiti hali hiyo na kusimamia uwajibikaji, umeanzishwa utaratibu wa kila Ofisa Ugani kuwa na daftari maalum la kumbukumbu (log book), inayoonyesha jumla ya wakulima katika eneo lake, aliowatembelea, muda na aina ya mazao wanayolima.

 

Mbegu na pembejeo kwa wakulima

“Kwa kushirikiana na Kituo cha Utafiti wa Kilimo Ukiriguru kilichopo Wilaya ya Misugwi, Bodi ya Pamba pamoja na makampuni ya kusambaza pembejeo tunahakikisha wakulima wanapata mbegu bora na zenye tija,” anasema Msafiri.

Anataja mbegu aina ya UK M08 isiyo na manyoya kuwa ndiyo inayofaa kulinganisha na ile ya UK 91 yenye manyoya anayosema imepitwa na wakati na hivyo kupunguza tija.

Kwa mujibu wa Mkaguzi wa Pamba Wilaya ya Kwimba kutoka TCB, Penina Range, mbegu ya UK M08 ikilimwa kwa tija hutoa kati ya tani 800 hadi 1,200 kwa kila ekari moja ya shamba la pamba.

 

Kilimo cha Skimu ya Umwagiliaji

Kutokana na Wilaya ya Kwimba kuwa miongoni mwa maeneo kame, uongozi wa wilaya hiyo unaelekeza nguvu kubwa kwenye kilimo cha umwagiliaji.

“Tunatarajia kutenga bajeti ya kufufua skimu za umwagiliaji za Shilanona na Kimiza ambazo hazifanyi kazi kwa sasa,” anasema Mkuu wa Wilaya.

Katika mpango huo, wilaya pia inakusudia kujenga mabwawa na mifereji ya umwagiliaji itakayotumika kwa kilimo cha umwagiliaji kwa kipindi chote cha mwaka badala ya kutegemea mvua.

Hivi sasa, skimu ya umwagiliaji ya Maliga pekee ndiyo inayofanya kazi wilayani humo.

 

Sababu zilizozorotesha kilimo cha pamba

Pamoja na kuelezea mikakati ya kufufua kilimo cha pamba, Mkaguzi wa TCB anataja baadhi ya sababu alizosema zilizorotesha kilimo cha zao hilo, siyo tu Wilaya ya Kwimba, bali nchini nzima, kuwa ni pamoja na usimamizi hafifu na kukosekana kwa huduma ya ugani.

Range anasema kama ilivyo kwenye sekta zingine, kilimo cha pamba kilikosa usimamizi imara kutoka kwa wadau kuanzia Serikali Kuu, Halmashauri, Maofisa Kilimo na Ugani na wakulima wenyewe.

Licha ya uchache wao kulinganisha na mahitaji halisi, Maofisa Ugani pia hawakufika kwa wakulima ama kwa kutotimiza wajibu au kukosa vitendea kazi, ikiwemo usafiri.

“Wakulima walikatishwa tamaa kwa kusambaziwa mbegu zisizoota na hivyo kuwatia hasara kwa kupanda zaidi ya mara moja na kutopata tija,” anasema Range.

Anasema hata pale mbegu zilipoota, viuadudu vilivyosambazwa kwa wakulima pia havikutoa tija na hivyo kupunguza uzalishaji na kuzidisha hasara kwa wakulima.

Mkaguzi huyo wa pamba anasema baadhi ya makampuni yaliyoingia mikataba ya kusambaza pembejeo kwa wakulima hayakutimiza wajibu na mahitaja ya mikataba yao.

Vile vile, mvua chache na zenye mtawanyiko usiotabirika pamoja na ukame katika baadhi ya maeneo yanayostahili kwa kilimo cha pamba, pia ni miongoni mwa sababu zilizozorotesha kilimo cha zao hilo.

FikraPevu imeelezwa kwamba, kufa au kuyumba kiutendaji kwa baadhi ya viwanda vya kuchambua pamba pamoja na kutengeneza nguo ni sababu kuu ya kuzorota kwa kilimo cha zao hilo.

Kwa mujibu wa Range, kuyumba kwa viwanda hivyo siyo tu kulipunguza bei ya pamba, bali pia kuliwakatisha tamaa wakulima kutokana na bei ndogo kulinganisha na gharama na muda wa kilimo.

 

TCB na mikakati ya kusaidia wakulima

Range anasema, Bodi ya Pamba Tanzania (TCB) kupitia makampuni ya kuchambua pamba imefanikisha upatikanaji wa pembejeo za kilimo.

“Chini ya uratibu na simamizi wa TCB, halmashauri na uongozi wa wilaya, makampuni haya yanatoa mbegu na viuadudu kwa wakulima kulingana na mahitaji na mikataba,” anasema Range.

Katika mkakati huo, makampuni hayo, ICK Cotton, SM Holding na African Ginneries pia zimetoa pikipiki kwa Maofisa Ugani kuwawezesha kuwafikia wakulima kwa ushauri.

Kwa mujibu wa mkaguzi huyo, licha ya kusambaza mbegu na viuadudu, makampuni hayo pia hulazimika kuwalipa fidia wakulima iwapo mbegu na viuadudu walivyosambaza havitaleta tija.

Halmashauri ya wilaya ambayo ndiyo huingia mkataba kwa niaba ya wakulima inalazimika kulipa asilimia 50 ya ushuru iwapo wakulima watashindwa kutekeleza wajibu.

 

Ubora wa pamba

Pamoja na kuhimiza na kufufua kilimo cha pamba, TCB pia imeelekeza nguvu katika usimamizi wa ubora.

Kwa mujibu wa Range, usimamizi wa ubora huanzia kwenye utoaji wa elimu na mafunzo mbalimbali kupitia semina kwa wakulima na makarani wa ununuzi kuanzia ngazi ya vijiji, wilaya na watendaji wa makampuni ya kuchambua pamba.

 

Continue Reading
Advertisement
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Biashara/Uchumi

MSIMU WA MAVUNO: Tanzania inavyoweza kufaidika na soko la mazao Pembe ya Afrika

Published

on

Serikali ya Tanzania imeshauriwa kufungua milango kwa wakulima kuuza mazao yao nje ya nchi ili kufaidika na ukuaji wa bei ya soko katika nchi za Afrika Mashariki na Pembe ya Afrika.

Ushauri huo unakuja wakati ikiwa imebaki miezi michache kwa wakulima hasa wa mahindi na maharage kuanza kuvuna mazao hayo katika maeneo mbalimbali ya nchi yanayopata msimu mmoja na mwili ya mvua.

Kulingana na Ripoti ya Mapitio ya Usalama wa Chakula katika nchi za Pembe ya Afrika, inaeleza kuwa bei ya mazao ya chakula itaongezeka mara dufu katika kipindi cha miezi miwili ijayo ya uvunaji kutokana na  mafuriko, wadudu na magonjwa yaliyoripotiwa katika maeneo hayo.

Ripoti hiyo inaeleza kuwa kaya katika nchi za Rwanda, Uganda, Burundi, Somalia na Sudan ambazo zinategemea soko la chakula, zitakabiliwa na ongezeko la bei kwasababu ya kupungua kwa chakula cha mazao sokoni.

Kwa muda mrefu sasa, nchi za pembe ya Afrika zimekuwa zikikabiliwa na athari za mabadiliko ya hali ya hewa ikiwemo ukame na mvua kubwa  ambazo zimepunguza uzalishaji wa mazao na kuzilazimisha kuagiza chakula katika nchi zingine ikiwemo Tanzania.

“Wastani wa juu wa bei ya chakula utaendelea kuathiri nguvu ya soko ya kaya maskini nchini Uganda, Rwanda, Somalia na Sudan, ambazo zinaelekea kwenye msimu wa mavuno,” imeeleza ripoti hiyo.

Wiki iliyopita tani moja ya mahindi iliuzwa kwa Dola za Marekani 402.14 (Tsh. 915,962) katika mji wa Kisumu Kenya, wakati Ruhuha, Rwanda tani moja iliuzwa kwa Dola 319 (Tsh. 729,562) na katika mji wa Kabale, Uganda ilikuwa dola 271.02.

Miezi sita iliyopita, tani1 ya mahindi iliuzwa kwa dola 540.28 (milioni 1.230) katika Mji wa Ruhuha na Nairobi (Milioni 1.009). Nchini Burundi, asimilia 60 tu ya kaya ndiyo zina chakula.

                     Nchi za pembe ya Afrika zitalazimika kuagiza mazao toka nchi nyingine

Upungufu wa chakula katika nchi za pembe ya Afrika unatokana na mvua kubwa zilizonyesha hivi karibuni ambapo ziliharibu kwa kiasi kikubwa mazao yaliyokuwepo shambani.

 

Miundombinu ya Barabara

Kwa upande mwingine, mvua zilizonyesha katika maeneo hayo zimeharibu barabara na kuhatarisha soko la mazao kwasababu  usafiri wa barabara toka mashambani umekuwa mgumu, jambo linakwamisha wakulima kusambaza mazao yao sokoni.

Kikao cha Usalama wa Chakula kilichofanyika Katika kituo cha Utabiri wa Hali ya Hewa cha Igad jijini Nairobi wiki iliyopita, kiliwataka wakulima wa Uganda, Kenya, Sudan Kusini na Ethiopia kuwa makini na viwavi jeshi ambavyo zinavamia mazao. Wadudu hao ambao hushambulia mazao yakiwa machanga, wamesababisha hasara kubwa kwa wakulima wa nafaka.

Mdudu huyo ambaye anaharibu mazao anapatikana katika wilaya zote 121 za Uganda, kaunti 47 za Kenya, mikoa 17 ya Burundi. Pia katika wilaya 30 za Rwanda na nchi yote ya Ethiopia.

                                       Viwavi jeshi wakivamia mmea ukiwa mchanga

Nchini Kenya, mdudu huyo ameharibu hekta kati ya 11,000 hadi 15,000 za mahindi na Rwanda zaidi ya hekta 15,300. Pia nchini Ethiopia, hekta milioni 1.7 za mahindi zimeharibiwa.

Wakulima pia wamekumbushwa kujiandaa na kuibuka kwa magonjwa ya wanyama kutokana na hali ya maji maji katika maeneo mbalimbali ya malisho.

Hata hivyo, Tanzania itatumia vizuri fursa hii ya soko la mazao ya chakula katika nchi za Pembe ya Afrika au itaendelea na sera yake ya viwanda ambayo inasisitiza kusindikiza mazao na kuuza bidhaa zilizokamilika?

Continue Reading

Biashara/Uchumi

Marekani, China zaingia vita mpya ya soya. Tanzania kunufaika na vita hiyo?

Published

on

China imethibitisha kusitisha uagizaji  wa maharage aina ya soya kutoka Marekani ikiwa ni hatua inazozichukua kujibu mapigo kwenye vita ya kibiashara inayoendelea baina ya mataifa hayo mawili.

China ambayo ni mtengenezaji  mkubwa wa mafuta ya mbegu duniani imesitisha uagizaji wa bidhaa za kilimo kutoka Marekani baada ya nchi hiyo kupendekeza ushuru mpya kwenye bidhaa zinazotoka China.

Akizungumza na chombo kimoja cha habari cha kimataifa, Mkurugenzi Mtendaji wa Kampuni ya Bunge Limited ya Marekani, Soren Scroder alisema kwasasa China haiagizi bidhaa kutoka Marekani ikiwa ni hatua ya kuchukua tahadhari ya afya na usalama.

“Chochote wanachonunua hakitoki Marekani,” alisema Schroder na kuongeza kuwa wamehamishia soko katika nchi za Amerika ya Kusini ambako kuna uzalishaji mkubwa wa soya. “Wananunua maharage kutoka Canada, Brazili, zaidi sana Brazil, lakini hawanunuia chochote kutoka Marekani.”

Uamuzi huo wa China umekuja kwa mshangao dhidi ya sekta ya kilimo ya Marekani, ikizingatiwa kuwa Aprili mwaka huu ilitangaza ushuru mpya wa soya inayosafirishwa kutoka Marekani.

Wafanyabiashara wa soya nchini Marekani walitarajia kuwa mgogoro huo wa kibiashara  ungetatuliwa na kuisha mapema ili usafirishaji wa bidhaa za kilimo uendelee kama ilivyokuwa awali. Lakini kinachonekana ni kwamba vita hiyo inazidi kuimarika na hakuna dalili za kufikia muafaka.

Maharage ya soya yakiandaliwa kwajili ya kusafirishwa

Schroder alisema  kutokana na mtikisiko wa kibiashara, ni wazi kuwa China tayari imesitisha ununuzi wa bidhaa kutoka Marekani. “Ni kwa muda gani utadumu, nani ajuaye? Lakini kwasababu kuna wingu kubwa la sintofahamu, utaendelea kuwepo.”

Mfumko wa bei za bidhaa za kilimo umeongezeka katika maeneo mbalimbali duniani katika wiki za hivi karibuni wakati vita ya kibiashara ya mataifa hayo makubwa ikiendelea. Bidhaa zingine za kilimo ambazo zimeingia kwenye vita hiyo ni mahindi, muhogo na nyama ya nguruwe.

Uzalishaji wa Maharage ya soya  unashika nafasi ya pili kwa mazao nchini Marekani na soko lake linategemea zaidi nchi za bara la Asia ambazo ndiyo waagizaji wakubwa.

Kulingana na data za Idara ya Kilimo ya Marekani, wiki mbili za mwisho zilizoisha Aprili 19 mwaka huu, China ilizuia manunuzi ya tani 62,690 za soya kutoka Marekani ambayo ingesafirishwa Agosti, 2018.

Katika kipindi hicho cha Agosti, nchi za Amerika ya Kusini zitakuwa zinakamilisha mavuno ya soya. Kutokana na hali iliyopo sasa zitapata soko kubwa la kusafirisha zao hilo nchini China.

Brazil ndiyo inaongoza duniani kwa usafirishaji wa soya na mauzo yake yanaweza kuongezeka maradufu, ikizingatiwa kuwa katika msimu wa 2017/2018 itauza tani milioni 73.1 kwenye soko la kimataifa dhidi ya tani milioni 56.2 za Marekani.

                    Soya inazallishwa kwa kiwango kidogo nchini Tanzania

Hata hivyo, Marekani nayo imeanza kuchukua hatua za kukabiliana hali hiyo ambapo inafanya mashauriano na nchi za Amerika ya Kusini ili zinunue soya yao.

“Ninaweza kusema kwamba tunapendelea biashara huria isiyo na vikwazo kwasababu jambo ni jema kwa mtu yoyote,” alisema Schroder. “Tumejipanga kukabiliana na hali inayoendelea.”

 

 Tanzania inaweza kunufaika na vita hiyo?

Kumekuwa na mjadala juu ya vita ya kibiashara baina ya mataifa hayo mawili na jinsi nchi za Afrika ikiwemo Tanzania zinavyoweza kufaidika na soko la China ambayo imesitisha uagizaji wa zao hilo toka Marekani.

Baadhi ya wataalamu wa uchumi wamesema Afrika bado haina nguvu ya kusafirisha soya nje ya bara hilo kwasababu  inakabiliwa na matatizo ya mabadiliko ya hali ya hewa na usalama mdogo wa chakula.

Mtafiti wa Kitengo cha Masoko na Biashara katika Shirika la Chakula Duniani (FAO), Thoenes P ameeleza katika utafiti wake wa hivi karibuni kuwa soya inayozalishwa Afrika ni asilimia 5 tu ya soya yote inayopatikana duniani.

“Ulimaji wa maharage ya soya imejikita zaidi kwenye nchi nne- Marekani, Brazil, Argentina na China na zinazalisha asilimia 90 ya soya yote ya dunia. Asia ukiondoa China, na  Africa zinachangia asilimia 5 ya uzalishaji wote,” ameeleza Thoenes.

Katika hali hiyo, Marekani ina nafasi kubwa ya kutumia soko ililopoteza China kwa nchi za Afrika ili kujiweka katika nafasi nzuri kibiashara.

Akizungumza katika kongamano la mwaka la wabia wa Kuendeleza Kilimo Nyanda za Juu Kusini mwa Tanzania (SAGCOT), Machi 2017, Waziri wa Kilimo na Chakula, Dk. Charles Tizeba alikiri kuwa uzalishaji wa soya nchini bado ni wa kiwango cha chini na viwanda vya usindikaji vinaagiza kutoka nje ya nchi ili kukidhi mahitaji ya uzalishaji wa bidhaa.

“Hiki kiwanda kinahitaji tani 7,000 kwa ajili ya kutenegeneza chakula cha kuku, lakini hadi sasa wanapata tani 2,000 tu  maana yake kiasi kilichobaki wanalazimika kuagiza kutoka nje,” alinukuliwa Tizeba alipotembelea kiwanda cha Silverland kilichopo Iringa.

Serikali inashauriwa kuwawezesha wakulima kutumia teknolojia ya kisasa ili kuongeza uzalishaji  na  kunufaika na soko la soya nchini.

Continue Reading

Biashara/Uchumi

Waziri wa Magufuli akiri ongezeko la umaskini kwa wananchi licha ya kuimarika kwa uchumi

Published

on

Waziri wa Fedha na Mipango, Dk. Philip Mpango amesema kutokuwepo kwa uwiano kati ya ukuaji wa uchumi na sekta ya kilimo ndiyo sababu kubwa ya wananchi wengi kuendelea kuwa maskini nchini.

Akizungumza katika Mkutano wa mwaka wa taasisi ya utafiti wa uchumi na Jamii (ESRF), Dk. Mipango alisema Tanzania ina utajiri wa rasilimali nyingi lakini bado wananchi hawajafaidika kiuchumi na huku kiwango cha umaskini kikiongezeka.

“Tanzania ni tajari wa rasilimali,tunayo maziwa kama Victoria, Tanganyika, Rukwa, Nyasa na mito mingi inayotoa fursa za uvuvi na uzalishaji umeme. Tuna utajiri wa madini kama dhahabu, almasi, Tanzanite, lulu, bati, chuma, mkaa, uranium, gesi ya asili na mengineyo”, amebainisha Dkt. Mipango.

Licha ya Tanzania kuitwa kisiwa cha amani, bado wako watu wachache kwa ushawishi wa kisiasa wanatumia nyadhifa zao kupora rasilimali muhimu na kuwakosesha wananchi huduma za kijamii ikiwemo elimu, afya na makazi ambazo ndiyo msingi wa maendeleo yao.

“Hata hivyo, uporaji wa maliasili umesababisha maisha ya walio wengi kuwa maskini, huku wachache wakifaidi rasilimali hizo,” amesema Dk. Mipango.

Tanzania ni kituo kikubwa  cha utalii katika ukanda wa Afrika Mashariki ambapo inamiliki fukwe za bahari zenye urefu wa kilomita 12,00, hifadhi za wanyama, huku ikiwa nchi ya amani isiyokuwa na machafuko na vita vya wenyewe kwa wenyewe. 

       Matumizi ya teknolojia ya kisasa viwandani ni mkombozi kwa wananchi                                                          

Changamoto nyingine inayowakumba wananchi kutofaidika na rasilimali zilizopo, ni matumizi ya teknolojia duni isiyo na tija hasa kwenye sekta ya kilimo ambayo ndiyo uti wa mgongo wa ukuaji wa uchumi.

Kushindwa kukifanya kilimo kiwe cha kisasa kumeathiri wananchi wengi hasa wa vijijini ambao wanategemea soko la mazao kujipatia kipato ili kuendesha maisha yao.

Licha ya serikali inayoongozwa na rais John Magufuli kutoa ahadi ya kufufua uchumi wa viwanda bado sera hiyo haijatekelezwa kikamilifu na kuwa na uwezo wa kuitumia sekta ya kilimo kama sehemu muhimu ya kupata malighafi za viwandani.

Kwa muktadha huo, wakulima wanatumia juhudi nyingi kulima lakini hawana soko la uhakika la mazao yao ndani na nje ya Tanzania. Mfano mzuri ni wakulima wa mbaazi ambao walilima zao hilo kwa wingi katika msimu uliopita wa 2017 lakini hawakufaidika na bei ya soko kutokana na kukosekana kwa viwanda vya ndani kusindika zao hilo.

Bei ya Mbaazi iliimarika katika msimu wa mwaka 2015 ambapo kilo moja ilikuwa ikiuzwa kwa sh. 2,800 hadi 3,000 (sawa na 280,000/300,000 kwa gunia la kilo 100) ambapo ilikuwa neema kwa wakulima na msimu uliofuata wa 2016 uzalishaji uliongezeka zaidi lakini matatizo ya soko yakaanza kujitokeza.

Mpaka kufikia msimu wa 2017, inasemekana bei ilishuka hadi sh. 150 kwa kilo kutokana na mabadiliko ya bei ya kimataifa na kuathiri wakulima wengi wao zao hilo nchini.

Anguko hilo la bei lilitokana na kutofikiwa kwa makubaliano ya kibiashara na wadau ikiwemo nchi ya India ambayo ilikuwa mnunuzi mkubwa wa zao hilo.

“Ni kweli kabisa katika msimu huu ulioisha kulikuwa na hali isiyopendeza katika soko la mbaazi lakini hiyo inatokana na wadau kusitisha manunuzi ya mbaazi toka Tanzania”, alinukuliwa Naibu Waziri wa Viwanda, Biashara na Uwekezaji, Eng. Stella Manyanya.

                                  Zao la mbaazi likiwa shambani

Huu ni mfano wa kukosekana kwa uwiano wa sekta ya kilimo na ukuaji wa uchumi wa viwanda. Kutokana na hali hiyo uwezekano wa asilimia zaidi ya 70 ya watanzania wanaotegemea kilimo kuondokana na umaskini ni mdogo.

Wadau watoa ushauri

Aliyewahi kuwa Gavana wa Benki Kuu ya Tanzania, Prof. Benno Ndulu  amesema ikiwa serikali ina nia ya dhati kuwaondolewa wananchi umaskini ni muhimu ikiwawekeza zaidi katika teknolojia ya uzalishaji viwandani na kuchagua sekta  chache ikiwemo kilimo ambacho kinaweza kuleta mapinduzi ya kiuchumi nchini.

“Ingawa dunia inajielekeza kwenye teknolojia ya kisasa, bado kuna fursa nyingi za uzalishaji viwandani. Kwa Tanzania tunapaswa kuchagua sekta chache kwa ajili ya viwanda”, amesema Prof. Ndulu na kuongezeka kuwa sekta ya utalii ikitumiwa vizuri inaweza kuleta maendeleo kwa wananchi. “Nafikiri kichocheo kikubwa cha uchumi wa Tanzania kitakuwa utalii.”

Kwa upande wake, Mkurugenzi Mkaazi wa Benki ya Dunia nchini Tanzania, Bella Bird amesema  matumizi ya ya rasilimali yanategemea mipango na bajeti inayolenga kutekeleza vipaombele vya wananchi ikiwemo huduma za kijamii ili kuwawezesha kutekeleza shughuli za maendeleo kwa uhuru.

Ameshauri kuwa sekta ya fedha iangaliwe upya kwa kuzifanyia marekebisho sera na sheria hasa za kodi zinazomkandamiza mwananchi wa kawaida.

Hata hivyo, serikali imeshauriwa kuongeza uwajibikaji na uwazi wa shughuli zake ili kuhakikisha kunakuwa na usimamizi mzuri wa rasilimali unaozingatia sheria, sera na mipango. Hatua hiyo itasaidia kupunguza ufisadi na wizi wa rasilimali za umma.

Continue Reading

Must Read

Copyright © 2018 FikraPevu.com