Connect with us

Michezo/Burudani

Kanuni mpya: Mchezaji asiyepimwa afya marufuku kucheza soka Tanzania

Published

on

MCHEZAJI yeyote atakayesajiliwa msimu huu hataweza kupatiwa leseni ya kucheza soka ikiwa hatapimwa afya yake na kuidhinishwa kwamba ni mzima.

Hayo ni miongoni mwa masharti matatu yaliyopitishwa na Kamati ya Utendaji ya Shirikisho la Soka Tanzania (TFF) iliyoketi Jumapili Julai 30, 2017 ambapo pamoja na kupimwa afya, inatakiwa pia mchezaji husika awe amekatiwa Bima ya Afya na klabu yake.

Kaimu Rais wa TFF, Wallace Karia

FikraPevu imeelezwa kwamba, kanuni hizo zitaanza kutumika msimu huu wa 2017/2018 na mbali ya Ligi Kuu, zitahusisha pia Ligi Daraja la Kwanza na Daraja la Pili.

“Kikao cha Kamati ya Utendaji ya TFF kimepitisha mambo mbalimbali ambapo miongoni mwake ni mabadiliko ya Kanuni za Ligi Kuu ya Vodacom Tanzania Bara na kanuni zilizoguswa ni ya kuhusiana na kujali afya za wachezaji pamoja na mikataba wanayoingia na klabu,” ilisema taarifa ya TFF.

Taarifa hiyo iliyotolewa na Ofisa Habari wa TFF, Alfred Lucas, imeeleza kwamba, TFF imeagiza msimu wa 2017/18 mchezaji atayesajiliwa hatapewa leseni ya kumruhusu kucheza mashindano husika kama vile Ligi Kuu ya Vodacom Tanzania (VPL), Ligi Daraja la Kwanza na Ligi Daraja la Pili kama hatakamilisha masharti makuu matatu kwa mujibu wa kanuni.

Ligi Kuu ya Soka ya Vodacom msimu wa 2017/2018 inatarajiwa kuanza rasmi Agosti 26 ikishirikisha jumla ya timu 16 ambazo ni mabingwa watetezi Yanga, Simba, Mbeya City, Ndanda FC, Azam FC, Mwadui, Mtibwa Sugar, Stand United, Ruvu Shooting, Kagera Sugar, Mbao FC, Majimaji, Prisons, Singida United, Njombe Mji na Lipuli.

“Masharti hayo ni kukatiwa Bima ya Matibabu, Kuidhinishwa afya yake ambayo mara baada ya fomu yake kupitishwa na Kamati ya Tiba ya TFF kwa mujibu wa Kanuni ya 18 (1) ya Ligi Kuu na Mkataba wake wa maandishi ‘hardcopy’ kuwasilisha TFF kwa mujibu wa Kanuni ya 69 (8) ya Ligi Kuu,” ameeleza Lucas.

FikraPevu inafahamu kwamba, Kamati hiyo imeagiza kuwa kama timu haitakidhi japo sharti moja kati ya hayo, basi mchezaji wake hatapewa leseni ya kucheza kwa msimu husika.

Kaimu Rais wa TFF, Wallace Karia, wakati akifunga hoja hiyo alisisitiza: “Wakati huu hatutaki siasa. Tusimamie kanuni hizi, hatutaki kuleta mchezo msimu huu.”

Aidha, FikraPevu imeelezwa kwamba, hatua hiyo imekuja baada ya klabu kutakiwa kuwawekea Bima ya Matibabu kwa mujibu wa kanuni ya 18 (1) inayosema: “Kila Klabu ina wajibu wa kuwawekea wachezaji wake bima ya matibabu na fidia kutokana na ajali michezoni. Klabu itakayokiuka kanuni hii itakuwa imepoteza sifa ya kuwa klabu ya Ligi Kuu, na usajili wa wachezaji wa timu yake hautathibitishwa na haitashirikishwa katika Ligi Kuu.”

Kuhusu Mikataba kwa mujibu wa Kanuni ya 69 (8), Kamati ya Utendaji imekubaliana kwamba: “Mikataba yote ya wachezaji ambao haujasajiliwa na kuthibitishwa na TFF, hautatambuliwa.”

Kadhalika, kuhusu wachezaji wa Kigeni kwa mujibu wa Kanuni ya 57 (5), kitasomeka kama ifuatavyo: “Mchezaji ye yote wa kigeni anayesajiliwa katika Ligi Kuu atalipiwa ada maalumu ya Sh milioni mbili (Sh 2,000,000) kwa msimu kwa mchezaji mmoja ili usajili wake uweze kuthibitishwa na kuruhusiwa kucheza.

Gharama za awali zilikuwa ni dola 2,000 za Marekani (sawa na Sh. 4.5 milioni.) kwa mchezaji mmoja. 

Kadhalika, sasa kwa mujibu wa kanuni ya 13 (6) Klabu Mwenyeji itakuwa na nafasi ya kuweka mpaka mabango 10 ya Mdhamini/Wadhamini wake. Ukubwa wa bango moja lile lenye vipimo vya 6m x 1m. 

Kama timu ni mgeni katika mchezo husika, ana uwezo kufanya makubaliano na mwenyeji wake akampa nafasi katika hayo 10 ambayo yameruhusiwa kikanuni.

Aidha, Kanuni ya 14 imeongezwa kipengele kimoja. Kanuni ya 14 (48) Klabu ina wajibu wa kushirikiana na mdhamini wa matangazo ya televisheni ikiwemo kupata picha za wachezaji na benchi la ufundi kwa ajili ya maandalizi ya mechi zao.

Na Kanuni 14 (49), inasema: TFF/TPLB itachukua hatua kwa ukiukwaji wo wote wa taratibu za mchezo kama zilivyoanishwa kwenye Kanuni ya 14 kwa kutoa onyo kali au karipio au kutoza faini kuanzia Sh. 200,000 (lakini mbili) mpaka Sh. 300,000 (laki tatu), na/au kufungia mchezo isiyozidi mitatu (3) au kipindi kisichozidi miezi mitatu (3) kwa mchezaji, kiongozi au timu.

Katika hatua nyingine, Kamati ya Utendaji imeridhishwa na maandalizi ya Mkutano Mkuu ujao wa TFF ambako pamoja na mambo mengine utakuwa na ajenda ya Uchaguzi Mkuu wa shirikisho unaotarajiwa kufanyika Agosti 12, mwaka huu.

Mjumbe wa FIFA, Solomon Mudege alikuwa nchini kwa siku ya Jumamosi ambako alipata fursa ya kuzungumza na Waziri wa Habari, Utamaduni, Sanaa na Michezo, Dk. Harrison Mwakyembe; Mkurugenzi wa Maendeleo ya Michezo, Yussuph Singo pamoja na Wajumbe wa Kamati ya Utendaji wa TFF wakiongozwa na Kaimu Rais Wallace Karia.

Mara baada ya kupata maelezo ya kuridhisha kutoka kwa wanafamilia hao wa mpira wa miguu ambao baadhi yao alikutaa nao mmoja baada ya mwingine, alibariki mchakato wa uchaguzi uendelee na Kamati ya Utendaji imetangaza kuwa utafanyika Ukumbi wa St. Gasper mjini Dodoma.

Mudege alikuwa nchini kuangalia hali maendeleo ya mpira wa miguu nchini hasa katika utawala, lakini kwa kuwa uongozi uliokaimu madaraka umefuata taratibu, kanuni na sheria tangu mwanzo, mjumbe huyo aliridhia mchakato wa uchaguzi na shughuli nyingine ziendelee kama zilivyopangwa.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Afya

MAZOEZI: Kutembea au kukimbia? Wataalamu watoa neno

Published

on

Watu wanaofanya mazoezi ya kukimbia na kutembea wana mambo mengi yanayofanana. Wote wanatumia njia mbalimbali kufikia malengo ya kuimarisha afya ya mwili.

Changamoto inajitokeza ni kwenye faida na hasara za mazoezi ya kukimbia au kutembea ambapo kila kundi lina hoja zake ambazo zinatofautiana na kundi lingine. Wakimbiaji wanafikiri kukimbia kunachoma mafuta haraka, kuongeza mzunguko wa damu na kumaliza haraka mazoezi. Watembeaji wanasema athari za viungo vya mwili ni ndogo, mapigo ya moyo huenda vizuri.   

Njia ya kuondoa utata kwa makundi yote mawili ni kuwaruhusu wataalamu wa mazoezi kushauri faida na watu gani ambao wanastahili kukimbia au kutembea kulingana na afya ya mtu.

 

Mazoezi ya Kutembea

Kutembea kunaepusha madhara mbalimbali ikiwemo majeraha ya magoti, kiuno na nyonga. Kukimbia kunatumia nguvu nyingi za kukanyaga ardhi na kusababisha msuguano kwenye mifupa na muunganiko wa mifupa kuliko mazoezi ya kutembea.

Pia kuna muunganiko thabiti wa akili na mwili wakati wa kukimbia. Hata hivyo, kukimbia na kutembea kunaimarisha afya ya akili lakini kutembea kuna faida kubwa zaidi. Stephanie Powers, Mkufunzi wa Afya ya akili na mwandishi ya kitabu cha Thyroid First Aid Kit, anashauri watu watembee haraka na kurusha mikono ili kufaidika zaidi.

                            Mazoezi ya kutembea

 

Mazoezi ya Kukimbia

Haina mjadala kuwa kukimbia kunachoma zaidi mafuta ya mwili kuliko kutembea. Daktari Patrick Suarez, Mtaalamu wa afya ya Mifupa ameliambia Jalida la POPSUGAR kuwa mafuta ya mwili yanachomwa mara mbili zaidi kwa wakimbiaji kuliko watembeaji kwasababu kiwango cha mapigo ya moyo huongezeka maradufu.

Ikiwa lengo lako ni kupunguza uzito wa mwili basi kukimbia ni njia rahisi kuliko kutembea ambayo hutumia muda mrefu kuchoma mafuta.

Sio tu wakimbiaji wanachoma mafuta mengi, lakini kukimbia kunatengeneza homoni ya peptide YY, ambayo inawasaidia kutumia mafuta kidogo baada ya mazoezi. Kulingana na utafiti uliofanywa na Chama cha Fiziolojia cha Marekani (2008) unaeleza kuwa kukimbia kunazuia mafuta kutumika kwa wingi mwilini.

                        Mazoezi ya kukimbia

 

UAMUZI

Ikiwa unafanya mazoezi ya kutembea au kukimbia unaweza kuendelea nayo ili kupata faida zilizoainishwa hapo juu. Kulingana na Jo-Ann Houston, Mkuu wa Mafunzo wa kampuni ya GYMGUYZ anasema jambo la muhimu ni kutambua na kufurahia faida za muda mfupi na muda mrefu za kila zoezi unalofanya.

Ikiwa ndio unaanza kukimbia au kutembea, chagua zoezi ambalo litakufanya ujisikie vizuri kulingana na mwili wako na malengo unayotaka kuyapata. Jaribu kukimbia na kutembea ili kufanya uchaguzi sahihi wa aina ya mazoezi yanayokufaa. Muhimu chagua zoezi ambalo utadumu nalo muda mrefu.

Continue Reading

Afya

Je ni sawa kufanya mazoezi kabla ya kula?

Published

on

Mazoezi ni sehemu muhimu ya kuufanya mwili kuwa imara na wenye afya, lakini kumekuwa na mijadala mbalimbali juu ya kufanya mazoezi ukiwa na njaa au tayari umekula chakula.

Baadhi ya wataalamu wa afya ya binadamu wanasema kufanya mazoezi kabla ya kula kunamuweka mtu katika hatari ya kupoteza fahamu kwasababu sukari inakuwa imepungua katika mzunguko wa damu.

Jarida la TIME la afya lilimuhoji Prof. Douglas Paddon-Jones ambaye ni Mtafiti wa Sayansi ya Misuli ya Mwili ambapo alisema;

“Ukiwa umechoka au una hofu huwezi kufanya kazi vizuri tofauti na kama utakuwa umekula chochote. Ukila chakula cha kutosha kitakusaidia kufanya kazi zako kwa ufanisi huku ukiwa na nguvu zaidi”

Inashauriwa kwa watu wazima walio na umri zaidi ya miaka 55 kula kabla ya kufanya mazoezi hasa wakati wa asubuhi ambapo mtu anakuwa ametoka usingizini.

“Usiku mzima miili yetu hujiweka sawa ili kutuwezesha kuishi na kitendo hicho husababisha kiwango cha sukari kilichopo kwenye damu kupungua” anasema Prof. Nancy Rodriguez wa Sayansi ya Lishe katika Chuo Cha Connecticut.

Anafafanua kuwa kufanya mazoezi asubuhi kabla ya kula husababisha mwili kufanya kazi katika hali ya kuchoka na inaweza kusababisha kupungua kwa misuli.

Wataalamu hao wanasema ikiwa lengo la mazoezi ni kupunguza uzito, kufanya mazoezi kabla ya kula inaweza kuwa njia sahihi lakini tafiti zinahitajika zaidi katika eneo hili.

Mazoezi kabla ya kula

“Kuna baadhi ya tafiti zinakubaliana na hoja ya kufanya mazoezi ukiwa na njaa kwasababu husaidia kuchoma mafuta kuliko ukiwa umeshiba” Prof. Paddon-Jones anaeleza katika jarida la TIME.

Utafiti uliofanywa na Shirika la Obesity Society mwaka 2013 unaonyesha kuwa watu 64 ambao walikuwa na uzito uliopitiliza walianzishiwa program maalum ya kufunga kwa siku kadhaa na kula asilimia 25 tu ya chakula wanachokula kila siku. Waliposhiriki zoezi hilo matokeo yalionyesha kupungua kwa uzito bila ya kufanya mazoezi na kuzingatia mlo kamili.

Hata hivyo, hakuna jibu la moja kwa moja. Baadhi ya tafiti zimeshindwa kuthibitisha faida za kupunguza uzito kwa kufunga ikilinganishwa na kula chakula cha asili. Watafiti wengine wanapendekeza kuwa kutokunywa chai asubuhi ni hatari kwa afya.

Waatalamu wanashauri kuwa ikiwa mtu anataka kufanya mazoezi akiwa amefunga ni muhimu kumuona Daktari ili achunguze afya yake na kutoa mapendekezo yake. Na hili litategemea mlo anaopata mtu kila siku.

Watu wazima walio na umri zaidi ya miaka 50 wanapaswa kuwa makini katika kufanya mazoezi wakiwa wamefunga. “ Kadiri mtu anapokuwa na  umri mkubwa protini katika mwili huongezeka, na anahitaji mazoezi ya kila siku ili iweze kutumika vizuri” anasema Shivani Sahni, Mkurugenzi wa Programu ya Lishe katika Chuo Cha Harvard Marekani.

“Nafikiri kuna haja ya kulitaza kwa kina suala hili kabla ya kukubali kuwa kufanya mazoezi ukiwa umefunga ni sawa kwa aina fulani ya watu”.

Watu ambao sio wakiambiaji wa mbio ndefu, wanashauriwa kula chakula kabla ya mazoezi ili kuusaidia mwili kuchoma mafuta. Prof. Rodriguez anapendekeza kula chakula chenye protini na wanga muda mfupi kabla ya kula, “ Kula kipande cha ndizi mbivu, karanga na yai lililochemshwa”. Anasema mtu asile chakula kingi bali kidogo ili kuamsha nguvu za mwili kwa ajili ya mazoezi.

Baada ya mazoezi kunywa maji kiasi na subiri dakika 60 mpaka 90 kabla ya kula chakula ili kuandaa mfumo wa mmeng’enyo kupokea chakula.

Kumbuka wakati wote kumuoana daktari ili akushauri njia sahihi unayoweza kutumia kufanya mazoezi ili kuepuka matatizo ya kiafya yanayoweza kujitokeza.

 

 

 

 

Continue Reading

Afya

Kufanya mazoezi kupita kawaida ni hatari kwa afya yako

Published

on

Kuishi muda mrefu ni matamanio ya kila binadamu, kwa sababu kila aliyezaliwa ana kusudi la kutimiza kabla ya kuondoka duniani.

 Mazoezi ya mwili na ulaji wa chakula bora yanatajwa kuwa sehemu muhimu ya kumfanya mtu kuishi muda mrefu kwa sababu  huufanya mwili kuwa na mzunguko mzuri wa damu, mapigo ya moyo kwenda yanavyotakiwa na kuimarisha misuli ili kuwa na msawazo sawa wa viungo vyote.

Lakini baadhi ya mazoezi yakifanyika isivyotakiwa huweza kupunguza umri wa kuishi wa mtu. Mfano kukimbia kupita kawaida (extreme running) kunaweza kupunguza siku za kuishi pasipo muhusika kujua.

Tafiti mbalimbali zinabainisha kuwa ikiwa mtu atakimbia kwa mpangilio mzuri wa masaa 2 hadi 3 kwa wiki na dakika 15-30 kwa siku anajihakikishia kuishi muda mrefu ikilinganishwa na mtu anayefanya hivyo bila kuwa na mpangilio mzuri wa ukimbiaji wake.

Hata hivyo,  inaelezwa kuwa watu ambao hawafanyi mazoezi ya kukimbia na wanaokimbia kupita kawaida kwa kiasi kikubwa wana maisha mafupi ikilinganishwa na wale wanaokimbia kawaida. Lakini baadhi ya Waatalamu wa mazoezi wanapingana na tafiti hizo kwa kusema kuwa hakuna mahusiano ya moja kwa moja katika ya kukimbia na umri wa kuishi.

Wakimbiaji wa mbio ndefu

Jarida la TIME ambalo ni mahusu kwa masuala ya afya katika makala yake ya hivi karibuni linaeleza kuwa kupata mazoezi ya kawaida inasaidia kuimarisha mwili na kuwa na afya bora. Lakini mazoezi yaliyopitiliza kiwango kinachohitajika ni hatari kwa afya.

Jarida hilo lilimuhoji Mtafiti Dkt. James O’Keefe, Daktari wa Moyo katika hospitali ya Mtakatifu Luka iliyopo jiji la Kansas Marekani ambapo alisema mazoezi kama zilivyo dawa nyingine zikitumiwa zaidi ya inavyopendekezwa na daktari zinaweza kuleta madhara katika mwili.

“ Mazoezi yana faida kama zilivyo dawa” alisema. “ lakini lazima yafanyike kwa kiwango kinachostahili, zaidi ya hapo madhara yanaweza kutokea na kuleta matatizo kwa afya na hata kupunguza umri wa kuishi”.

Dkt. O’Keefe alipitia tafiti za watu ambao walifunzwa na kushiriki katika mbio ndefu na mashindano ya baiskeli kwa kiwango kinachostahili ambapo alibaini kuwa watu walioshiriki mbio hizo walipata faida nyingi za kiafya, na walitarajiwa kuishi miaka saba zaidi kuliko watu ambao hawafanyi mazoezi kabisa.

Anasema wakimbiaji wa mbio ndefu ambao walikimbia kupita kawaida walipata madhara fulani ya kiafya ambayo yalitokana na sumu iliyotengenezwa katika mwili na hivyo kupunguza umri wa kuishi.  

 Tafiti zinaonyesha kuwa wakati mtu anashiriki mbio ndefu mapigo ya moyo huenda kasi na ikiwa atakimbia kwa kasi sana, moyo unaweza kudhurika kwa sababu unafanya kazi kupita kawaida.  

 “Ukiwa umekaa, mapigo ya moyo wako yanasukuma damu mara 5 kwa dakika moja, lakini ukikimbia kwenye ngazi za ghorofa ili kujiweka sawa, moyo utasukuma damu mara 35 au 40 kwa dakika,” anasema Dkt. O’Keefe.

“ikiwa utakimbia maili 26 bila kupumzika unaufanyisha moyo kazi kupita kawaida. Moyo utasukuma damu mara 25 kila dakika na kuifanya misuli kukakamaa na kusababisha baadhi ya seli za misuli ya moyo kufa”

 Hali hiyo huufanya moyo kutanuka ili kuendana na mabadiliko ya mzunguko wa damu na mtu anaweza kupata matatizo ya moyo ikiwemo moyo kushindwa kusukuma damu na hatimaye kifo.

 Mtazamo wa Dkt. Martin Matsumura ambaye ni Mkurugenzi wa Taasisi ya Utafiti wa Magonjwa ya Moyo ya Lehigh Valley Health Network ya Marekani anasema wakati mwingine tafiti zinachanganya watu kwa sababu hazitoi majibu ya moja kwa moja.

Njia sahihi ya kukubaliana na kutokukubaliana na tafiti ambazo zinahusu mazoezi ya kukimbia ni kufanya mazoezi kwa maelekezo ya daktari ili kujiweka katika upande ulio salama. Hata hivyo, tunatakiwa kujifunza kufanya jambo lolote kwa kiasi.

 

 

 

Continue Reading

Must Read

Copyright © 2018 FikraPevu.com